Clipper Race-schipper Angela Brandsma trots op vechtlust team

SUBIC BAY- “Ik ben nu officieel de wereld rond gezeild”, jubelt Clipper Race-schipper Angela Brandsma (Sneek) daags nadat ze met haar team Power of Seattle Sports in het Filipijnse Subic Bay als zesde finishte. “In de 2019-20 editie ben ik namelijk als First Mate in Subic Bay in de Filipijnen begonnen, maar voor de racemanager telt dit niet”, lacht de Friezin. Team Warrant pakte de winst in Subic Bay.

Tekst Diana Bogaards

De Clipper Round the World Race 2025-26 voert de vloot in acht etappes rond de wereld, waarbij soms een tussenstop wordt gemaakt. Dat is het geval met de huidige Asian Pacific Challenge (etappe vijf), die voor Brandsma ruim 22 dagen eerder in Airlie Beach aan de Australische oostkust begon en de nodige uitdagingen kende. Op 22 februari klinkt het startschot voor het tweede deel van deze etappe naar Qingdao, China. “Dat wordt super koud. We gaan van veertig naar nul graden, dus dat wordt een Musto-drysuit met veel onderlagen”, aldus Brandsma. Het Britse high-performance zeilkledingmerk Musto is partner van de Clipper Round the World Race. 

Le Mans Start

In Airlie Beach vertrok de vloot met een Le Mans start. Brandsma: “Dat betekent dat je allemaal op een bepaalde koers oplijnt. We zeilden aan de wind en dan moet je een minuut voor de start de motor afzetten, dus tot dan kan je je snelheid controleren om zo in de lijn te blijven. Vervolgens moet je een bepaalde tijd je koers houden, waarna je vrij bent om te doen wat je wilt. Dit is de procedure op plekken waar geen startschip is. 

Voor de positie in die lijn worden papiertjes met een nummer getrokken. Brandsma: “Wij waren de een-na-onderste boot, wat niet het meest gunstig is. Uiteindelijk kwamen we daar best goed uit en lagen we meteen top drie. Toen kwamen we in de Doldrums Corridor van zes breedtegraden. Daarbinnen mag je dan gedurende vier graden je motor aandoen en dat voor veertig uur. Dus als je aan het einde van je vier graden nog niet je veertig uur hebt volgemaakt, dan moet je wachten tot die vol zijn. Maar als je gemiddeld zes knopen doet, dan kom je gewoon in veertig uur aan het einde. Het mooie is dat je kunt kiezen waar je je wilt positioneren om weer verder te zeilen.”

“Wij gingen als derde de doldrums in en kwamen er als eerste uit. Waar we zijn gestart en waar ik dacht dat de wind zou zijn, was precies waar ik de motor uit deed. Dat is echt een tactisch spel. Als je de motor aanvraagt, mag je die pas drie uur later aanzetten. Je moet dus heel erg nadenken, rekenen en naar de voorspellingen kijken om die optie van die veertig uur in het juiste raam te doen. Dat hebben we super goed gedaan.”

Tegenstroom

Power of Seattle Sports lag ongeveer twee dagen aan kop, waarna ze in een windwak met sterke stroming terechtkwamen. “Dat was zoals verwacht. Iedereen komt daarin, dus dan maakt het niet zo uit. We gingen allemaal met de stroming mee. Alleen kwam ik op een gegeven moment in een gedeelte met tegenstroming. Dat was een soort van krul in die stroming, wat niet voorspeld was. Daardoor gingen wij achteruit en dreef iedereen om ons heen gewoon door. Daar kwamen we als tiende uit, dus we gingen van één naar tien. Dat was heel zuur, vooral voor de bemanning. Toen hebben we gekozen voor een route meer richting het noorden. Deze etappe draaide om de passaatwind. Wie daar als eerste inkomt, die wint in principe. De boten voor ons gingen allemaal meer naar het noordwesten, terwijl de kortste route naar de passaatwind naar het noorden was.” 

De achterstand liep op naar tweehonderd tot tweehonderdvijftig mijl, maar Brandsma hield het hoofd koel. “Ik dacht dat maken wij wel goed in de passaatwind, maar daarvan hebben we slechts een halve dag profijt gehad. Er bouwde zich ten westen van ons, vlakbij de Filipijnen, een cycloon op en die zoog de hele passaatwind leeg. Dat gebeurt één keer in de tien tot twaalf jaar. Vervolgens hebben we keihard gevochten en veel zeilwissels gedaan. We kwamen steeds dichterbij en haalden al snel drie boten in. Uiteindelijk lagen we zesde op 165 mijl achter nummer vijf. Dat hebben we teruggebracht naar vijftig mijl.”

Oceansprint

Tijdens deze race naar de Filipijnen kregen de teams de kans om extra punten te winnen met de Ocean Sprint. Brandsma: “Die gaat over een afstand van bijna vierhonderd mijl tussen twee lengtegraden. Je geeft de tijd aan wanneer je erin gaat en de tijd wanneer je eruit gaat.” De drie snelste boten krijgen respectievelijk drie, twee en één punt(en). “De vijf boten voor ons konden toen met spinnaker lekker ruime wind knallen. Wij hebben daar ongeveer halve wind gevaren met maximaal 53 knopen. We hebben echt keihard gevochten en een beetje overpowered gezeild. Het was superheftig met golven van acht meter. Het was zo nat dat ik mijn Musto drysuit heb aangetrokken om droog te blijven. We hadden wel de tweede plek op anderhalf uur achter nummer één die met spinnaker zeilde. Ik heb diep respect voor mijn bemanning. Met deze zesde plek plus de punten van de ocean sprint hebben we dezelfde score als voor een vierde plaats.”

“In de Luzonstraat om de Philippijnen heen hebben we een paar goede dingen gedaan, waardoor we heel dicht bij de nummer vijf kwamen. Inmiddels was het gat met de drie boten achter ons tweehonderd mijl. Dus we hebben gewoon goed gevaren. Vlak voor de finish kwamen we in zo’n mega windwak, waar we ook niet omheen konden en werden we zesde.” 

Trots

Met welk gevoel kijk je terug op deze etappe? “Om van plek één naar tien te gaan, is wel een erg zure appel. Om dan zo terug te vechten, maakt me gewoon heel trots op het team. In de ranking staan we nu een punt achter nummer vijf. In de vorige editie won uiteindelijk de boot die eerder laatste stond. Nu gaat ook meespelen hoe hard je hebt gepusht, hoe moe je bemanning is en hoe de staat van je zeilen is. Onze spinnakers en  windseeker zijn bijvoorbeeld nog in topconditie. Er komen heel veel etappes aan, waarin de spi cruciaal wordt. Het is een marathon, geen sprint. Dus je moet slim met je materiaal omgaan.”

Essentie van de race

Op de vraag hoe het zo halverwege de race met haarzelf gaat, antwoordt Brandsma: “Het is wel heel zwaar. Vooral het teammanagement met allemaal verschillende karakters en achtergronden. Dat weegt niet op tegen het plezier. Het zeilen is gewoon echt heel gaaf. Het feit dat je aan het racen bent.” Ondertussen houdt Brandsma de essentie van de race hoog in het vaandel. “Neem de Ocean Sprint. Op de boot die eerste werd, stuurden de schipper en de first mate. Dan gaan ze een halve knoop harder. Bij mij heeft de bemanning zelf gestuurd. Het is hun race. Nu eindigden we over 389 mijl anderhalf uur achter professionals. Moet je kijken hoe trots ze zijn. Daar kan geen eerste plek met mij aan het roer tegenop. Dit is waar deze race om gaat en dat weegt voor mij zwaarder dan winnen. Ik stuur alleen tijdens zeilwissels met bemanning op de boeg. Puur voor de veiligheid.”
 

Home coming

De race naar China wordt volgens Brandsma heel lastig en koud. “We gaan naar het winterse Qingdao met onderweg heel veel vissersboten zonder verlichting. Daar ga je dan met spinnaker doorheen, dus dat wordt conservatief varen. Dan gaan we van Qingdao naar Tongyeong in Zuid-Korea. Dat is een drie-daagse race. Ik ben op zich wel goed in sprinten, want wij liggen altijd voorin na de start. En dan vanuit Korea naar Seattle. Dat is onze ‘home coming’.  The Seattle Sports Commission, onze sponsor, sponsort ook the Seattle Seahawks en die hebben net de Super Bowl gewonnen. Wij hebben aan boord video’s gemaakt om ze succes te wensen en te feliciteren. We gaan ze ook in Seattle ontmoeten.”

Maar eerst probeert Brandsma in de Filipijnen slaap in te halen om weer uitgerust en sterk met haar amateurbemanning aan de volgende Le Mans Start te verschijnen.