Het einde van het vaarseizoen nadert. Dat betekent dat we ons kunnen gaan opmaken voor het winterklaar maken van onze schepen. Watersport-TV zet de belangrijkste tips en aandachtspunten op een rij.
Dat het einde van het seizoen nadert, is op veel jachthavens merkbaar. De eerste spullen worden van boord gehaald en mee naar huis genomen. Bokken worden in gereedheid gebracht om de boten die op de wal komen te staan, te kunnen plaatsen.
Wie zijn schip en zichzelf een zorgeloze winter gunt, zal de komende tijd de handen uit de mouwen moeten steken. Voordat de boot uit het water kan, maar ook als die eenmaal op de wal staat, is er genoeg werk te doen.
DRIE ONDERDELEN
Het winterklaar maken van een boot bestaat eigenlijk uit drie onderdelen: het onderhoud van de techniek, de romp en het dek, en het interieur.
De techniek aan boord is misschien wel het meest vorstgevoelig en dus belangrijk om goed te beschermen. Ieder jaar gebeurt het dat schepen ’s winters letterlijk kopje onder gaan door een kapotgevroren afsluiter, of dat forse schade ontstaat doordat leidingen zijn gesprongen. Terwijl een paar liter antivries veel ellende had kunnen voorkomen.
CHECKLIST
Maak een lijst van klussen die je beslist moet uitvoeren voordat de boot uit het water gaat. Noteer daarnaast de punten die aandacht nodig hebben zodra de boot op de kant staat en tijdens de wintermaanden. Snel worden zaken over het hoofd gezien of vergeten. Niets fijner dan gedane klussen kunnen afstrepen.
ZELF DOEN OF UITBESTEDEN
Je hoeft niet superhandig te zijn om een groot aantal klussen zelf uit te voeren. Maar bij twijfel is het altijd verstandig om een vakman te raadplegen.
Veel winterstallingen bieden tegenwoordig als extra service compleet winteronderhoud aan. De mast wordt eraf gehaald, de boot wordt uit het water gehaald, schoongemaakt en gepoetst en de motor krijgt een winterbeurt. In het voorjaar gebeurt het allemaal opnieuw, maar dan in omgekeerde volgorde.
Voor wie het zich financieel kan permitteren, is dat een praktische oplossing. Hoewel: zelf klussen blijft natuurlijk het leukst én voordeligst.
STRIPPEN OF NIET?
Er zijn eigenaren die in het najaar hun complete boot strippen. Kussens, beddengoed, keukengerei, zeilgarderobe, lectuur, vorstgevoelige apparatuur… Je kunt het zo gek niet bedenken of het wordt van boord gehaald.
Anderen zijn er wat makkelijker in. Uit het oogpunt van diefstal verplichten sommige verzekeraars om in ieder geval alle eenvoudig verwijderbare kostbare spullen op een veilige plaats op te bergen. En vergeet niet om alle bederfelijke waren mee naar huis te nemen.
ONZORGVULDIG
Je zou denken dat iedere bootbezitter zuinig is op zijn bezit. Maar een rondgang ’s winters over jachthavens leert dat dit helaas niet altijd het geval is.
Sommigen lijken na de laatste vaardag zo van boord te zijn gestapt. Zeilen zitten aangeslagen aan de giek. Buitenboordmotoren hangen met het staartstuk nog in het water. Enige bescherming tegen de winterse invloeden ontbreekt.
VENTILEREN
In het voor- en najaar, maar zeker in de wintermaanden, ontkom je niet aan condensvorming aan boord. Allerlei spullen voelen klam aan.
Gelukkig zijn er goede zogenaamde vochtvreters. Vergeet niet om af en toe de lekbak te legen. Toch blijft het verstandig om regelmatig even te ventileren. Zet op een mooie, droge winterdag alles even lekker tegen elkaar open.
STORMPREVENTIE
Het wil in de wintermaanden nogal eens stormen. Het is goed om daar rekening mee te houden als uw boot in het water of buiten op de wal overwintert.
In het water dient er voldoende afstand te zijn tussen de steiger en andere vaartuigen. Door slagzij te maken kunnen fenders tussen de wal en het schip omhoog worden gedrukt. Dit kan men eenvoudig voorkomen door de fenders te verzwaren met bijvoorbeeld een met water gevulde jerrycan. Of door de fenders aan de steiger vast te maken in plaats van aan uw voortdurend bewegende boot.
DEKKLEED
De meningen over het gebruik van een (bouwmarkt)dekkleed zijn verdeeld. In weer en wind is de kans groot dat het zeil gaat klapperen en stukwaait. Lijnen waarmee het kleed is vastgemaakt, willen nog weleens gaan schavielen. Dat kan beschadigingen aan dek en romp veroorzaken.
Wie toch kiest voor een dekzeil, moet erop letten dat ventileren mogelijk blijft.
IN HET WATER OF OP DE WAL
Was het jarenlang de gewoonste zaak van de wereld om de boot ’s winters uit het water te halen, tegenwoordig is dat niet meer vanzelfsprekend. Veel eigenaren kiezen ervoor om de boot in het water te laten overwinteren.
Een groot voordeel is dat je gewoon kunt blijven doorvaren. Mits je natuurlijk de nodige voorzorgsmaatregelen hebt genomen om bevriezing van kwetsbare onderdelen te voorkomen. Maar dat spreekt voor zichzelf.
OP DE BOK
De meeste winterstallingen beschikken tegenwoordig over handzame bokken. Met wat blokken hout ertussen worden de boten op de bokken gezet. Dat gaat meestal prima.
Wie het onderwaterschip van zijn boot koestert, zou beschermende opvulstukken kunnen maken. Een stel merktekens op de romp, ter hoogte van de spanten of verstevigingen in de romp, zorgt ervoor dat uw winterstaller precies weet op welke plek de poten van de bok moeten komen.
Bij een grote overhang kan wat extra steun door middel van een poot onder het voor- en achterschip nooit kwaad.
DIEVENGILDE
In de wintermaanden blijken boten, zelfs in bewaakte stallingen, een gewild doelwit van inbrekers. Haal daarom alle eenvoudig verwijderbare (navigatie)apparatuur van boord. Sluit de boot goed af en installeer eventueel een alarmsysteem.
ACTIEPUNTEN
Geef de motor van uw boot een winterbeurt (bekijk de video Bootklussen).
Motor: vul de brandstoftank volledig. Dit voorkomt condensvorming in de tank.
Vul pompen, tanks, leidingen etc. met een niet-giftige antivries.
Laat zoetwatertanks en boiler leeglopen.
Accu: volledig opladen.
Maak de romp en het dek schoon en zet alles in de was.
Sluit afsluiters.
Kussens aan boord? Zet ze rechtop.
Voorkom schimmelvorming: zet kastjes en lades open.
Behandel beschadigingen aan romp of dek.
AANDACHTSPUNTEN
Ga regelmatig ’s winters even bij je boot kijken.
Zorg voor voldoende ventilatie en leeg regelmatig de wateropvang van de vochtvreters.
Voorkom verstoppingen van de kuipafvoer.
